رویای اینفلوئنسرها در باره «دبی» تمام شد؟

دست و پایتان را جمع کنید

ایجاد یک شهر جهانی و قطب مالی برای رقابت با سنگاپور یا حتی لندن واقعاً کار آسانی نبود. آن هم در سرزمینی مثل امارات با آب و هوایی گرم و سوزان در وسط منطقه همیشه متلاطم خاورمیانه. اماراتی‌ها اما به لطف پول نفت و با حمایت آمریکا که امارات را به عنوان یک جای پا برای نظارت بر نفت و اوضاع منطقه می‌دید، این کار بزرگ را به سرانجام رساندند. طی چند سال اخیر هم از همه ظرفیت‌ها برای تبلیغ کردن دبی به عنوان منطقه امن اقتصادی، تفریحی و… استفاده کردند. از جمله اینفلوئنسرها که می‌توانستند آدم‌ها و سرمایه‌هایشان را از هر جای جهان به دبی بکشانند.
«گاردین» هفته گذشته نوشت: «چه کسی می‌توانست حدس بزند که زندگی در چند صد مایلی تهران، ممکن است خطراتی داشته باشد؟ این روزها همدردی با اَبَرثروتمندان دشوار است، چون آن‌ها احتمالاً متوجه شده‌اند چیزهایی وجود دارد که نمی‌شود آن‌ها را با پول خرید… برای همه آن‌هایی که امروزه در امارات سرگردانند، «دبی» و شعار بهشت ثبات اقتصادی، یک نمایش ترومن واقعی بود».
«گاردین» وضعیت آشفته ۳۰۰ هزار بریتانیایی را که در پی تبلیغات اینفلوئنسرها به کشورهای حوزه خلیج فارس و به‌خصوص امارات آمده بودند تا به آرزوهایشان برسند، به تصویر می‌کشد و به سرمایه‌گذاران پیشنهاد جدیدی برای فرار از سرگردانی می‌دهد. پیشنهادی که نشان می‌دهد غربی‌ها امیدشان را به دبی و شهرهای دیگر منطقه از دست داده‌اند و بعید می‌دانند شهر خیالیشان به روزگار سابق برگردد. گاردین با چاشنی ایران‌هراسی از اینفلوئنسرها هم می‌خواهد از این شهر بروند و بساط تبلیغاتیشان را جای دیگری پهن کنند: «استراتژی ایران این است که خلیج فارس را به مکانی بسیار خطرناک برای سرمایه‌گذاری، جست‌وجوی آفتاب زمستانی یا تکیه بر منابع انرژی تبدیل کند… شهر «بالی» در اندونزی را می‌شود دبی جدید برای اینفلوئنسرها دانست؛ داغ، بی‌نهایت اینستاگرامی، اما ارزان‌تر و از همه مهم‌تر اینکه همسایه ایران هم نیست… بنابراین اینفلوئنسرها فقط باید سه‌پایه‌های دوربین خود را جمع کنند و بروند!». البته گاردین در پایان مطلبش از تبلیغاتچی‌هایی که مدت‌ها در اینستاگرام، تیک تاک و… تبلیغ سرمایه‌گذاری در دبی را می‌کردند و گروه اندکی که هنوز هم به این کار مشغول‌اند می‌خواهد برای یک بار هم شده از شهرت مجازیشان استفاده کنند و واقعیت‌های امروز دبی را به مردم جهان بگویند. واقعیت‌هایی که می‌شود آن را در دود و آتشی که هرازچندی از تأسیسات نفتی یا پایگاه‌ها و مناطق محل استقرار آمریکایی‌ها بلند می‌شود، به‌خوبی دید.

توهم آرمانشهری

دود شدن دبی و رؤیاهایی که برایش بافته بودند محدود به اینفلوئنسرها نمی‌شود و قطعاً ماجرا عمق و شدتی بیشتر از این‌ها دارد. چند روز پیش «وال‌استریت ژورنال» تیتر زد که: دبی، اقتصادش را با فروش این رؤیا که «شما در خاورمیانه نیستید» پایه‌گذاری کرد… اما این یک توهم آرمانشهری بود!
شیخ محمد بن زاید، رئیس امارات متحده عربی که بهتر از همه می‌دانست موشک‌ها و پهپادهای ایرانی قول داده‌اند فقط پایگاه‌ها و منافع آمریکا را هدف بگیرند، روز ۲ مارس در مرکز خرید بزرگ دبی قدم زد تا به گردشگران اطمینان بدهد خبری نیست و دلیلی برای ترسیدن وجود ندارد. شاید مردم و مسئولان اماراتی و حتی گردشگرانی که آشکارا می‌بینند ایران، مردم و زندگیشان را هدف نمی‌گیرد، از جنگ نترسند، اما اقتصاد و سرمایه‌هایی که رؤیای «شما در خاورمیانه نیستید» را خلق کرده بودند از خواب پریده‌اند و حسابی ترسیده‌اند و برخلاف شیخ محمد زاید، معتقدند اوضاع اصلاً خوب نیست.
«وال استریت ژورنال» می‌نویسد: «‌موفقیت‌های یکی از بزرگ‌ترین، ثروتمندترین و پرزرق و برق‌ترین مراکز مالی جهان که با وجود قرار گرفتن در منطقه‌ای بی‌ثبات، مانند بهشتی از ثبات به نظر می‌رسید و از جنگ و آشوب در امان مانده بود، برای برخی کشورهای منطقه از جمله عربستان سعودی و قطر، الگو شد تا در مسیری مشابه به سمت رشد مطلوب اقتصادی حرکت کنند».
کشاندن ایران به جنگ توسط آمریکا و اسرائیل اما نشان داد، زرق و برق اقتصادی، آسمان‌خراش‌های سر به فلک کشیده، قدرت و نفوذ مالی فراوان و… نمی‌تواند سپرهای نفوذناپذیری در برابر آشفتگی و بی‌ثباتی در منطقه باشد. بنابراین امروز بسیاری از وکلای سرمایه‌گذاران، مدیران مالی شرکت‌های بزرگ و… مدام در حال پاسخ‌گویی به تماس‌های موکلانشان هستند که اصرار دارند پول و سرمایه‌شان را به جای امن منتقل کنند.

با اجازه کی؟

رسانه‌های آمریکایی می‌گویند کشورهای دیگر منطقه به‌خصوص عربستان سعودی هم در معرض خطر جدی قرار دارند. طرح چند تریلیون دلاری (چشم‌انداز۲۰۳۰) که این کشور برای تنوع‌بخشی به اقتصادش به اجرا گذاشت تا وابستگی به نفت خلیج فارس را کم کند و تلاش‌هایی که برای شبیه شدن به دبی انجام داد، تفریحگاه‌های فوق لوکس را در امتداد ساحل دریای سرخ برای جلب گردشگر به راه انداخت، ستاره‌های جهانی فوتبال را به کشورش آورد، جشنواره‌های مختلفی که برگزار کرد و… همه این‌ها حالا دارد با سرنوشتی شبیه به اقتصاد پر زرق و برق دبی مواجه می‌شود.

به قول «وال‌استریت ژرونال» اوضاع جوری است که شیخ‌نشین‌های حوزه خلیج فارس را از خواب غفلت پرانده و سبب شده آن‌ها نگاهی دوباره به وضعیتشان بیندازند.
آمریکا و هم‌پیمانانش براساس همان مشی و منش چندین و چند ساله همیشه اصرار داشتند ایران را خطری برای منطقه و به‌خصوص برای ثبات اقتصادی دبی نشان دهند، اما همگان دیدند که با وجود جنگ تحمیلی اخیر علیه ایران حداقل در امارات، خیلی‌ها گول چنین تفسیر و توجیهی را نمی‌خورند. نمونه‌اش «خلف الحبتور» ازجمله سرمایه‌داران بزرگ اماراتی که چند روز پیش در شبکه‌های اجتماعی پست گذاشت و حسابی از خجالت ترامپ درآمد: «بر چه اساسی‌ چنین تصمیم خطرناکی گرفتید؟ آیا قبل از کشیدن ماشه، خسارت‌های جانبی را محاسبه کردید؟» البته شاید به خاطر مصلحت، او بعداً پیام‌هایش را حذف کرد و حاضر به مصاحبه هم نشد اما در آن پیام‌ها از ترامپ پرسیده بود که چطور پول و هزینه نمایش صلح در غزه را از ما کشورهای حوزه خلیج فارس می‌گیری اما در منطقه خود ما بدون اجازه و مشورت جنگ راه می‌اندازی؟

17302